Σχεδόν από κάθε χριστουγεννιάτικο τραπέζι, δεν μπορεί να λείπει το Χριστόψωμο, το ευλογημένο ψωμί.
Το κόβουν ανήμερα τα Χριστούγεννα, δίνοντας πολλές ευχές, ενώ είναι απαραίτητο να έχει επάνω, χαραγμένο τον σταυρό.
Το χριστόψωμο το φτιάχνουν οι γυναίκες με ιδιαίτερη φροντίδα και υπομονή. Το ζύμωμα είναι μια ιεροτελεστία.
Χρησιμοποιούν ακριβά υλικά , ψιλοκοσκινισμένο αλεύρι , ροδόνερο , μέλι , σουσάμι , κανέλα και γαρίφαλα, λέγοντας: «Ο Χριστός γεννιέται , το φως ανεβαίνει, το προζύμι για να γένει.»
Πλάθουν το ζυμάρι και παίρνουν τη μισή ζύμη και φτιάχνουν μια κουλούρα. Με την υπόλοιπη φτιάχνουν σταυρό με λωρίδες από τη ζύμη. Στο κέντρο βάζουν ένα άσπαστο καρύδι.
Στην υπόλοιπη επιφάνεια σχεδιάζουν σχήματα με το μαχαίρι ή με το πιρούνι, όπως λουλούδια , φύλλα, καρπούς, πουλάκια, τα οποία συμβολίζουν την αφθονία που θέλουν να έχουν στην παραγωγή των ζώων και της σοδειάς του σπιτιού τους.
Μερικοί συνηθίζουν στη μέση του χριστόψωμου να βάζουν ένα άβαφο αυγό, το οποίο συμβολίζει τη γονιμότητα.
Την ημέρα του Χριστού, ο νοικοκύρης παίρνει το χριστόψωμο, το στατυρώνει, το κόβει και το μοιράζει σ’ όλη την οικογένειά του και σε όσους παρευρίσκονται στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι.
Μερικοί, εδώ βλέπουν ένα συμβολισμό της Θείας κοινωνίας.
‘Οπως ο Χριστός έδωσε τον άρτον της ζωής σε όλη την ανθρώπινη οικογένειά του.
Γύρω από το χριστόψωμο υπάρχουν και άλλες παραδόσεις.
Αναφέρονται στην ενότητα της Εκκλησίας και των λαών, με συμβολικό πρότυπο την ένωση των κόκκων του σίτου σ΄ ένα ψωμί. Οι λαοί κάποτε θα ενωθούν μ’ ένα ποιμένα το Χριστό.
Κατά τόπους φτιάχνεται σε διάφορες μορφές και έχει διαφορετικές ονομασίες όπως: «το ψωμί του Χριστού», «Σταυροί», «βλάχες» κ.ά.»
Τα χριστόψωμα, αποτελούν το βασικό ψωμί των Χριστουγέννων και το ευλογημένο, αφού αυτό θα στηρίξει τη ζωή του νοικοκύρη και της οικογένειάς του.
Το έθιμο αυτό διατηρείται σε ορισμένα μέρη της Ελλάδας και κυρίως στην Κρήτη. Η συνήθεια αυτή είναι πολύ βαθεία ριζωμένη.
Το ζύμωμα του χριστόψωμου θεωρείται έργο θείο και είναι έθιμο καθαρά Χριστιανικό.
Συνταγή για Χριστόψωμο
ΥΛΙΚΑ
(για δύο μεγάλα ψωμιά)
2 κιλά αλεύρι σκληρό
130 γρ. μαγιά φούρνου
1 φλιτζάνι περίπου χλιαρό νερό
700 γρ. ζάχαρη
2 κρασοπότηρα λάδι
2 φλιτζάνια ζεστό κόκκινο κρασί
λίγο αλάτι
2 κουταλάκια μαστίχα κοπανισμένη
400 γρ. καρύδια χοντροκομμένα
500 γρ. σταφίδες
2 κουταλιές σούπας κανέλα – γαρίφαλο
φλούδες 2 πορτοκαλιών ψιλοκομμένες
1 ποτηράκι χυμό πορτοκαλιού
1 ποτηράκι κονιάκ
Για το γαρνίρισμα
Λίγο λάδι
σουσάμι
καρύδια
ΕΚΤΕΛΕΣΗ
Φτιάχνετε από το προηγούμενο βράδυ προζύμι με 350 γρ. αλεύρι, τη μαγιά και λίγο νερό. Το πρωί προσθέτετε 250 γρ. ζάχαρη, το μισό λάδι και λίγο αλεύρι.
Τα ζυμώνετε όλα καλά και τα αφήνετε να φουσκώσουν σε ζεστό μέρος.
Προσθέτετε μετά όλα τα υπόλοιπα υλικά και ζυμώνετε πολύ καλά για να γίνει μία λειά ζύμη που δεν κολλάει. Σκεπάζετε τη ζύμη και την αφήνετε να φουσκώσει σε ζεστό μέρος (1 1/2 ώρα). Πλάθετε τα χριστόψωμα και τα βάζετε σε 2 μεγάλα λαδωμένα ταψιά.
Τα αφήνετε πάλι να φουσκώσουν, τα αλείφετε με λάδι και τα πασπαλίζετε με σουσάμι και καρύδια.
Τα ψήνετε σε ζεστό φούρνο στους 200C για 15 λεπτά και μετά για 35-40 λεπτά σε μέτριο φούρνο στους 150C.
0 σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου